Đức cha Manuel Nin
tham dự Ngày Công giáo Đức lần thứ 102 tại Castle
Square ở Stuttgart, Nam Đức, ngày 26/05/2022. (Hình: Thomas
Kienzle / AFP via Getty Images)
THƯỢNG HỘI ĐỒNG VỀ HIỆP HÀNH KHÔNG GIỐNG NHƯ CÁC THƯỢNG HỘI ĐỒNG ĐÔNG PHƯƠNG
Edward Pentin
WHĐ (12/09/2023) – Đức
cha Manuel Nin, Giám mục Công giáo Hy Lạp Byzantine nhấn mạnh rằng Thượng hội đồng trên
hết có nghĩa là cùng
đi với Đức Kitô và cảnh báo chống lại “Chủ nghĩa nghị viện Kitô giáo”.
Bất kể những tuyên bố
trái ngược, Thượng Hội đồng Giám mục sắp
tới về hiệp hành không giống bất kỳ Thượng hội đồng nào của các
Giáo hội Đông phương – vốn giống một tiến trình nghị viện, thiếu mục tiêu rõ ràng và mạch lạc, một giám mục Công giáo Hy Lạp sẽ
tham dự Thượng hội đồng cho biết.
Trong một bài bình luận
hôm mồng 03/08 được đăng trên trang web của
Miền Phủ doãn Tông tòa Công giáo Hy Lạp, Đức cha Manuel Nin, giám mục Miền Phủ
doãn Tông tòa Công giáo Hy Lạp Byzantine tại Hy Lạp, đã bày tỏ một số quan ngại về Đại hội Thượng hội đồng Giám mục, phiên họp đầu tiên
sẽ diễn ra từ ngày mồng 04 – 29/10/2023 và
phiên họp thứ hai sẽ vào tháng 10/2024. Phiên họp sắp tới đánh dấu một
bước đột phá đáng kể so với các Đại hội Thượng Hội đồng trước đây, khi giờ
đây một nhóm giáo dân được chọn tham gia sẽ được phép bỏ phiếu.
Đức cha Manuel
thừa nhận rằng việc thực thi thẩm quyền này có “chiều kích hiệp hành”
trong đó các quyết định được đưa ra ở “cấp độ hiệp đoàn hoàn toàn thuộc về các giám mục của Thượng Hội
đồng”, nhưng ngài nhấn mạnh rằng
nếu Tây phương hiểu hiệp hành như là nơi “mọi người, giáo dân và giáo sĩ, cùng
nhau hành động để
đi đến một số quyết
định mang tính giáo hội, giáo lý, giáo luật, kỷ luật, bất kể đó là gì, thì rõ
ràng là tính hiệp hành như vậy không hiện hữu ở Đông phương”.
Ngài cảnh báo rằng
tính hiệp hành trong tất cả các Giáo hội Kitô, cả Đông và Tây phương,
không thể là một kiểu phản ánh thế giới hiện đại, theo đó Giáo hội trở nên giống
như một “nền dân chủ phương Tây hiện đại, có thể là nghị viện, nơi mọi người
có thể nói mọi điều”. Ngài nói, đời sống của Giáo hội “chưa bao giờ là một
hình thức dân chủ trong đó mọi người quyết định mọi việc theo nguyên tắc đa số”.
Theo Đức
cha Manuel, “Chủ nghĩa nghị viện Kitô giáo” như vậy có thể dẫn đến việc
xây dựng một “Giáo hội học hình chóp”, bởi vì nó mời gọi rất nhiều giáo
dân và không giáo sĩ (non-clerics) tham
gia vào quyền bầu cử, gạt ra bên lề hoặc quên đi tính hiệp đoàn giám mục trong
các vấn đề điều hành và đời sống của Giáo Hội.
Ngài lưu
ý thêm rằng “việc thiếu vắng sự minh bạch chắc chắn” về ý nghĩa của tính hiệp hành, và nhận thấy rằng
toàn bộ tiến trình, bắt đầu ở cấp quốc gia và Châu lục vào
năm 2021-22, là một chỗ thích
hợp “nơi mà ai cũng có thể thể
hiện bản thân về bất cứ điều gì, thậm chí đề xuất các vấn đề và ý kiến vốn thường dành độc quyền của Giám mục Rôma”.
Với tư cách là một
giám mục Công giáo Đông phương, Đức cha Manuel nói rằng, điều khiến ngài hết
sức bối rối là những tuyên
bố được “nhiều” người đưa ra, “ngay cả cả bởi những người có thẩm quyền”, khi nói rằng:
“Anh chị em ở Đông phương luôn có tính hiệp hành” không giống như Giáo hội ở phương Tây.
“Nhưng chúng ta
đang nói về tính hiệp hành nào?” Đức cha Manuel đặt câu hỏi và cảnh báo về việc nhầm lẫn giữa tính hiệp hành với
tính hiệp đoàn giám mục của các thượng hội đồng
trong các Giáo hội Đông phương.
Ngài nói, tính hiệp đoàn giám mục “gắn liền với việc thực thi quyền bính, thừa tác vụ mục vụ,
phục vụ trong Giáo hội Kitô, diễn ra trong Đại hội của các giám mục thuộc một Giáo hội cụ thể và do một Thượng phụ, Tổng giám mục
hoặc Tổng giám mục chính toà đứng đầu”.
Theo Đức cha, “các quyết định trong các Giáo hội này được đưa
ra bởi Đại hội các giám mục (hầu như luôn được gọi là “hội đồng”
hoặc đôi khi là “công
nghị giáo phẩm”) thuộc một Giáo
hội Đông phương”. Và ngài giải thích rằng, những
cuộc họp như vậy được triệu tập bởi các giám mục chủ tọa nhằm đưa ra những quyết
định quan trọng liên quan đến “cuộc hành trình Kitô được các mục tử thực hiện
vì lợi ích của các tín hữu, về mặt tinh thần và vật chất”.
Trái lại, ngài lưu ý rằng
Thượng hội đồng về hiệp hành là một “cuộc đi lên mang tính hiệp đoàn” của giáo dân và giáo sĩ nhưng ngài tự vấn: “Đi
đến đâu? Để đạt mục đích gì?” Ngài cũng đưa ra câu hỏi: những người tham
gia đi cùng ai?
Đức cha chỉ ra rằng từ
synod bắt nguồn “trực tiếp từ tiếng Hy Lạp và có nghĩa là 'đi
cùng’”, nhưng ngài nói thêm rằng điều phải được “làm
rõ ngay lập tức để suy tư của chúng ta về tính hiệp hành không đi lạc lối” là ý
nghĩa và đối tượng thực sự của tiếp đầu ngữ syn (“với”) trong tiếng
Hy Lạp. Ngài viết:
Nó không ám chỉ “cuộc hành trình” mà ám chỉ “ai đó” cùng đi và hoàn tất hành trình đó. Đó là đối tượng hoặc
nhân vật “với ai” tiếp đầu ngữ “syn” kết nối chúng ta và đưa chúng ta lại với nhau.
Đức cha nhấn mạnh nó không
đề cập đến con đường, cũng không đề cập đến giáo dân hay giáo sĩ, nhưng tiếp đầu
ngữ syn “kết nối chúng ta là những Kitô hữu và đưa chúng ta đến với một
Ngôi vị là Đức Kitô”.
Cuộc hành trình cùng với Đức Kitô
Đức cha khẳng định: Vì thế, điều trước hết cần
làm rõ:
Đó không phải là “cuộc tuần hành của tất cả mọi người cùng nhau” mà
là “cuộc tuần hành của tất cả mọi người cùng với Đức
Kitô”. Chúng ta đừng quên rằng
yếu tố “với Đức Kitô” này được hoàn tất trong Giáo hội, được nuôi dưỡng và sinh động bởi
Thánh Thể là Mình và Máu châu báu của Người.
Ngài nói tiếp, tính hiệp
hành ở Đông và Tây phương là một trải nghiệm sống động, và hành
trình “hiệp hành” luôn là một phần của đời sống Kitô hữu bởi vì đời sống của
mỗi người đã lãnh phép Rửa là một “cuộc hành trình cùng với Đức Kitô, Đấng
là đường, là sự thật và là sự sống”. Việc bước đi này của
những người đã chịu phép Rửa với Đức Kitô là “điều quan trọng cần nhấn
mạnh”, và đó là điều cần được “khôi phục lại vị trí hàng đầu trong đời sống
Kitô hữu của chúng ta”.
Đức cha nhớ lại câu
chuyện được cho là của Thánh Antôn viện phụ, một vị ẩn tu sa mạc
của Giáo hội sơ khai, người đã nghĩ rằng những dấu chân trên cát là của mình, nhưng sau đó đã khám phá ra rằng những dấu chân không phải của mình mà là của “Đấng đi bên cạnh Antôn, và là Đấng nâng đỡ thánh nhân trong những lúc yếu đuối”.
Ngài cũng
nhắc lại lối sống đan tu, cả ở Đông và Tây phương, như một “mô hình của
tính hiệp hành” vốn cho phép người ta để cho mình “được Tin Mừng hướng dẫn”, cùng với những hướng dẫn tâm linh trần
thế, để “cùng đi với Đức Kitô trong việc tìm kiếm Thiên Chúa". Đức cha kể lại câu chuyện về Đức cố Hồng y
Giacomo Biffi của Bologna, vị đã cảnh báo trong Năm Thánh 2000 về mối nguy hiểm
“che khuất hoặc thậm chí quên mất Đấng là lý do duy nhất cho Năm Thánh”.
Kết thúc bằng câu hỏi,
“vậy thì tính hiệp hành là gì?” Đức cha Manuel nói rằng đối với ngài, đó là
Hành trình của tất cả chúng ta, những người đã lãnh phép Rửa trong Đức
Kitô, đã lắng nghe Tin Mừng của Người, cử hành đức tin, lãnh
nhận ân sủng trong các Bí tích, kể cả qua anh chị em của mình - một cuộc hành trình được trực tiếp hướng dẫn và đồng hành, thậm chí đôi
khi được các mục tử vác
trên vai, cùng nhau bước theo dấu chân của Đấng là đường, là sự thật và là sự sống.
Đức cha Manuel lặp lại,
Thượng Hội đồng là “cuộc hành trình với Đức
Kitô”, Đấng là người bạn đồng hành duy nhất của tất
cả chúng ta như là những thành viên của Thân mình Người là Giáo hội. Đừng bao giờ quên căn tính của vị chủ tế - Đức Kitô.
Nt. Anna Ngọc Diệp, OP
Dòng Đa Minh Thánh Tâm
Chuyển ngữ từ: ncregister.com (24/08/2023)
Nguồn: Hội Đồng Giám Mục Việt Nam - hdgmvietnam.com
