Đức Thánh Cha
Phanxicô và Đại Imam Ahmad Al-Tayyeb bắt tay sau khi ký Văn kiện về Tình huynh
đệ nhân loại, 2019 (Hình Vatican news)
WHĐ (06.02.2024) – Hôm Chúa Nhật mồng
04.02, Đức Thánh Cha đã gửi một Sứ điệp tới các tham dự
viên Đại hội quốc tế Nghiên cứu Đại học về Hồi giáo ở Châu Âu và Lebanon (PLURIEL - the University Research Platform on Islam in
Europe and Lebanon) lần thứ IV, diễn ra tại Abu Dhabi, Các Tiểu vương quốc Ả Rập Thống nhất, từ ngày 04-07.02.2024.
Với chủ đề “Hồi giáo và tình huynh đệ nhân loại: Tác động và viễn cảnh của Văn kiện Abu Dhabi về Chung sống”, nhằm đánh dấu 5 năm ngày ký Văn kiện về tình huynh đệ nhân loại vì hòa
bình thế giới và chung sống, 04.02.2019, Đại hội quy
tụ khoảng 180 tham dự viên với 57 diễn giả và chủ tịch từ 40 trường Đại học và
Viện nghiên cứu trên 4 châu lục.
Được Liên đoàn
các trường Đại học Công giáo Châu Âu (FECU- Federation of European Catholic
Universities) thành lập vào năm 2014, Diễn đàn Nghiên cứu Học thuật Quốc tế là một
không gian dành cho các học giả nghiên cứu về Hồi giáo và đối thoại Kitô giáo-Hồi
giáo để chia sẻ nghiên cứu và ý tưởng, đồng thời khuyến khích sự tương tác giữa
các học giả và các tác nhân xã hội.
Sau đây là nội
dung Sứ điệp của Đức Thánh Cha:
SỨ ĐIỆP ĐỨC THÁNH CHA PHANXICÔ
GỬI THAM DỰ VIÊN ĐẠI HỘI QUỐC TẾ NGHIÊN CỨU HỌC THUẬT VỀ HỒI GIÁO LẦN THỨ IV
Abu Dhabi, Các tiểu vương quốc Ả Rập thống nhất
Từ ngày mồng 04-07 tháng 02 năm 2024
Anh chị em thân mến!
Tôi xin gửi
lời chào thân ái đến anh chị em đang tham dự Đại hội quốc tế PLURIEL, Diễn đàn
nghiên cứu Đại học về Hồi giáo, tại Abu Dhabi, nhân kỷ niệm 5 năm
Văn kiện về tình huynh đệ nhân loại vì hòa bình thế giới và chung sống mà tôi đã đồng ký kết với người bạn và người anh
em của tôi, Đại Imam Ahmad Al-Tayyeb của Al-Azhar. Trong sự kiện đó, chúng tôi đã đề nghị “Văn kiện này trở
thành đối tượng nghiên cứu và suy tư trong tất cả các trường học, trường đại học
và viện đào tạo, do đó giúp giáo dục các thế hệ mới để mang lại sự tốt lành và
hòa bình cho người khác, và là những người bảo vệ mọi nơi về quyền lợi của những
người bị áp bức và người nhỏ bé nhất trong anh chị em chúng ta”. Do đó, tôi nồng nhiệt chúc mừng
những người tổ chức cuộc gặp
gỡ học thuật này về địa điểm và chủ
đề mà họ đã chọn, “Tác động và viễn cảnh của Văn kiện”, vào thời
điểm mà tình huynh đệ và việc chung sống đang bị đặt nghi vấn bởi những bất
công và chiến tranh - tôi xin nhắc nhớ anh chị em - luôn là thất bại
của nhân loại. Gốc rễ của những tệ nạn này có ba yếu tố: thiếu thấu hiểu người khác, thiếu lắng nghe, và thiếu linh hoạt về mặt trí tuệ. Ba khiếm khuyết của tinh thần con người
phá hủy tình huynh đệ và phải được nhận diện
một cách rõ ràng nếu chúng ta muốn tái khám phá sự khôn ngoan và hòa bình.
Trước hết là sự thiếu thấu hiểu người khác. Bởi vì những vấn đề của hôm nay và ngày mai sẽ
vẫn chưa được giải quyết nếu chúng ta không học
cách để hiểu nhau và quý trọng nhau, nhưng vẫn giữ thái độ cô lập. Việc thấu hiểu
người khác, xây dựng sự tin tưởng lẫn nhau, và thay đổi hình ảnh tiêu cực mà
chúng ta có thể có về “người khác” này -vốn là người anh em của tôi- trong nhân loại, trong các ấn phẩm, trong bài
phát biểu và giảng dạy, là cách thế để khởi đầu tiến trình hòa bình được tất cả mọi người đón nhận. Trên thực tế, hòa bình nếu không có một nền giáo dục dựa trên sự tôn trọng và thấu hiểu
người khác thì sẽ không có giá trị cũng như không có tương
lai. Nếu chúng ta không muốn xây dựng một nền văn minh chống lại anh em, nơi mà “người khác với mình” bị coi là kẻ thù một cách vô tâm, ngược lại, nếu chúng
ta muốn xây dựng một thế giới mà nhiều người khao khát, nơi đối thoại được coi
là lộ trình, sự hợp tác chung là cách cư xử thông thường, sự thấu hiểu nhau là phương pháp và tiêu chí (x. Văn kiện), thì lộ
trình phải đi theo ngày nay là lộ trình giáo dục trong đối
thoại và gặp gỡ. Như tôi đã đề cập trong Sứ điệp mới đây của tôi nhân Ngày Hòa bình Thế giới dành riêng cho trí tuệ nhân tạo, “hòa
bình là kết quả của những mối tương quan nhìn nhận và chào đón
người khác trong phẩm giá bất khả nhượng của họ” (Sứ điệp Ngày Hòa bình Thế giới
lần thứ 57 năm 2024, ngày 08.12.2023). Về phần mình, trí tuệ của con người về cơ bản có tính tương quan:
trí tuệ ấy chỉ có thể phát triển nếu nó luôn biết tò mò và cởi mở với mọi lĩnh vực của thực tế, và nếu nó biết cách truyền đạt
một cách tự do thành quả của những khám phá của mình.
Để làm được điều này,
cần phải dành thời gian để lắng nghe, lắng nghe người anh khác của tôi,
người mà tôi không chọn lựa, để tôi có thể chung sống với người anh em ấy trên cùng một trái đất. Sự thiếu lắng nghe
là cái bẫy thứ hai gây tổn hại tình huynh đệ. Trái lại: hãy lắng nghe trước khi
nói. Thánh Giacôbê dạy rằng: “mỗi người phải mau nghe, đừng vội nói, và
khoan giận, vì khi nóng giận, con người không thực thi đường lối công
chính của Thiên Chúa” (Gc
1,19-20). Sẽ tránh được biết bao
điều tệ hại nếu biết lắng nghe nhiều hơn, thinh lặng nhiều hơn, đồng thời nói những lời chân thật nhiều hơn trong các gia đình, các cộng đồng chính trị hoặc tôn giáo, trong chính các
trường đại học, giữa các dân tộc và các nền văn hóa! Việc tạo ra những không
gian, nơi có thể lắng nghe những ý kiến khác nhau
không phải là lãng phí thời gian mà là một lợi ích mang tính nhân
văn. Chúng ta hãy nhớ rằng: “Nếu không gặp gỡ và tiếp xúc với những người
khác với mình, chúng ta sẽ khó biết rõ và đầy đủ về chính mình, về quê hương xứ
sở mình. Các nền văn hóa khác không phải là “kẻ thù” mà chúng ta cần phải chiến
đấu để bảo vệ mình, nhưng là những phản ánh khác nhau trong kho tàng phong phú
vô tận của đời sống con người” (Thông điệp Fratelli tutti,
số 147). Để tranh luận, chúng ta cần học cách lắng nghe, tức là thinh lặng và sống
chậm lại, đi ngược lại xu hướng hiện nay của thế giới hậu hiện đại luôn náo
động, đầy hình ảnh và tiếng ồn. Tranh luận nhưng biết lắng nghe, không chiều theo cảm xúc, cũng không sợ “hiểu lầm”, vốn
luôn hiện diện và là một phần của trò chơi gặp gỡ, chính là
điều sẽ cho phép chúng ta đạt được một tầm nhìn chung hòa bình để
xây dựng tình huynh đệ.
Nhưng tranh luận đòi hỏi
phải có nền giáo dục về sự linh hoạt về trí tuệ. Việc đào tạo và nghiên cứu phải nhằm mục đích làm cho những
người nam nữ của các dân tộc chúng ta không cứng nhắc nhưng linh hoạt, sống động,
cởi mở với người khác và tình huynh đệ. Như tôi đã phát biểu
tại Hội nghị Quốc tế vì Hòa bình được tổ chức tại Al-Azhar ở Cairo vào năm
2017, “sự khôn ngoan tìm kiếm người khác, vượt thắng những cám dỗ trở nên cứng nhắc và khép kín; cởi mở và năng động, khiêm tốn và ham học hỏi; biết quý trọng quá khứ và đối thoại với hiện tại, mà không từ bỏ việc sử dụng một lối giải thích phù hợp” (Diễn văn dành cho
tham dự viên Hội nghị Hòa bình Quốc
tế, ngày 28.04.2017). Anh chị em thân mến,
chúng ta hãy đảm bảo rằng giấc mơ về tình huynh đệ trong hòa bình của chúng ta không chỉ dừng lại ở lời nói! Thật vậy, từ “đối thoại” hết sức phong phú và không thể chỉ giới hạn ở việc thảo luận quanh những chiếc bàn. “Đến với nhau, bày tỏ, lắng nghe, nhìn nhau, làm quen, hiểu biết,
tìm ra những điểm chung, tất cả những điều đó gói gọn trong động từ “đối thoại”
(Thông điệp Fratelli tutti,
198). Đừng ngại bước ra ngoài phạm vi kỷ luật của mình, hãy luôn
tò mò, trau dồi sự linh hoạt, lắng nghe thế giới; đừng sợ thế giới này, hãy lắng
nghe người anh em tuy bạn không chọn nhưng lại là
người mà Thiên Chúa đã đặt bên cạnh bạn để dạy bạn biết yêu thương. “Vì ai
không yêu thương người
anh em mà họ trông thấy thì không thể yêu mến Thiên Chúa mà họ không trông thấy” (1Ga 4,20).
Xin cảm ơn vì những gì anh chị em đang thực hiện,
với tư cách là những nhà nghiên cứu, những sinh viên, những người khao
khát muốn tìm hiểu và thay đổi thế giới. Tôi khuyến khích anh chị em thực hiện
công việc mà anh chị em sẽ đảm nhận trong Đại hội này. Tôi
nài xin Thiên Chúa chúc lành cho tất cả anh chị em và gia đình anh chị em.
Từ Vatican, ngày mồng 04 tháng 02 năm 2024
PHANXICÔ
Nt. Anna Ngọc Diệp, OP
Dòng Đa Minh Thánh Tâm
Chuyển ngữ từ: vatican.va (04. 02. 2024)
Nguồn: Hội Đồng Giám Mục Việt Nam - hdgmvietnam.com
