“Ngày nay, nhiệm vụ của Bộ Giáo lý Đức tin, trên hết, là nỗ lực để làm gia tăng sự hiểu biết về đức tin, không chỉ để tránh những sai lầm nhưng còn để tránh một số quyết định có thể ‘dập tắt’ Thánh Thần, vì mặc dù về mặt hình thức là đúng, những quyết định đó có thể làm suy giảm sự phong phú của đức tin.”

Với những lời này, Đức Hồng y Víctor Manuel Fernández, Bộ trưởng Bộ Giáo lý Đức tin, giải thích sứ mạng của Bộ; trong cơ cấu tổ chức hiện nay, Bộ có ba vị Thư ký: Đức ông Armando Matteo, Đức ông John Joseph Kennedy và Đức ông Charles Scicluna.

Lịch sử

Các mục tử của Giáo hội có bổn phận gìn giữ toàn vẹn kho tàng đức tin đã được Đức Kitô trao phó cho các ngài. Để hoàn thành nhiệm vụ này, suốt dòng lịch sử, các Đức Giáo hoàng đã sử dụng nhiều phương thế khác nhau, thiết lập nhiều cơ quan khác nhau với mục đích tạo điều kiện thuận lợi cho việc quản trị của Giáo hội. Chính trong bối cảnh này mà nguồn gốc của Bộ Giáo lý Đức tin được hình thành.

Nguồn gốc của Bộ có thể được truy nguyên từ năm 1542, khi Đức Giáo hoàng Phaolô III thiết lập một ủy ban gồm sáu hồng y, được trao trách nhiệm giám sát những vấn đề liên quan đến đức tin. Ủy ban này, được biết đến như là Thánh bộ Tòa án Dị giáo Tối cao của Rôma và Hoàn vũ (gọi ngắn gọn là Tòa án Dị giáo Rôma), ban đầu hoạt động hoàn toàn như một tòa án chuyên xét xử các vụ án lạc giáo và ly giáo. Kể từ năm 1555, Đức Giáo hoàng Phaolô IV đã mở rộng đáng kể phạm vi thẩm quyền của Ủy ban, trao cho cơ quan này năng quyền phán quyết cả những vấn đề luân lý thuộc nhiều lãnh vực khác nhau

Qua nhiều thế kỷ, những biến đổi lớn lao, bao gồm cả trong lịch sử của Giáo hội, đã dẫn đến những chuyển biến sâu sắc. Thời đại hiện nay không còn là thời của Toà án Dị giáo, và danh mục Sách Cấm cũng không còn tồn tại.

Với Tông hiến Praedicate Evangelium, Đức Giáo hoàng Phanxicô đã thay đổi danh xưng và cơ cấu nội bộ của Thánh bộ Giáo lý Đức tin, đổi tên lại là Bộ Giáo lý Đức tin. Trải qua nhiều thế kỷ, nhiệm vụ của Bộ đã thay đổi, nhưng động lực trung thành với giáo huấn của các Tông đồ vẫn không hề phai mờ.

Cơ cấu tổ chức

Bộ Giáo lý Đức tin gồm có hai phân bộ: Giáo lý và Kỷ luật. Phân bộ Giáo lý đảm trách những vấn đề liên quan đến việc thúc đẩy và bảo vệ giáo huấn về đức tin và luân lý. Văn phòng Hôn phối, là một phần của phân bộ Giáo lý, được thiết lập để thẩm định các vấn đề liên quan đến đặc ân đức tin (privilegium fidei), cả trên bình diện pháp lý lẫn thực tiễn.

Phân bộ Kỷ luật giải quyết các tội phạm được dành riêng cho Bộ, và được giải quyết bởi Bộ thông qua quyền tài phán của Tối cao Pháp viện Tông toà. Ủy ban Giáo hoàng về Kinh thánh và Ủy ban Thần học Quốc tế được thiết lập trong Phân bộ Kỷ luật, mỗi ủy ban hoạt động theo các quy định riêng đã được Bộ phê chuẩn.

Ủy ban Giáo hoàng về Kinh Thánh và Ủy ban Thần học Quốc tế

Ủy ban Giáo hoàng về Kinh thánh đã được thiết lập bởi Đức Giáo hoàng Lêô XIII với Tông thư Vigilantiae studiique ngày 30 tháng 10 năm 1902. Nó là một cơ quan tham vấn nhằm phục vụ Huấn quyền.

Ủy ban Thần học Quốc tế được thiết lập bởi Đức Giáo hoàng Phaolô VI vào năm 1969. Nhiệm vụ của cơ quan này là hỗ trợ Tòa thánh thẩm định những vấn đề tín lý quan trọng.

Ủy ban Giáo hoàng về Bảo vệ Trẻ vị thành niên

Ủy ban Giáo hoàng về Bảo vệ Trẻ vị thành niên cũng đã được thiết lập trong Bộ Giáo lý Đức Tin. Nhiệm vụ của Ủy ban là tham mưu và cố vấn cho Đức Giáo hoàng, đồng thời đề xuất những sáng kiến thích hợp nhất để bảo vệ trẻ vị thành niên và những người dễ bị tổn thương.

Ủy ban Giáo hoàng này đã dấn thân cách cụ thể để phát triển các chiến lược và quy trình phù hợp, thông qua các hướng dẫn, để bảo vệ các trẻ vị thành niên và những người dễ bị tổn thương khỏi bị lạm dụng tình dục, và cung cấp một sự đáp trả thích đáng đối với hành vi lạm dụng của giáo sĩ, các thành viên của các Tu hội Đời sống Thánh hiến cũng như các Tu đoàn Tông đồ, theo các quy định của giáo luật, đồng thời lưu ý đến những đòi hỏi của luật dân sự.

Từ Vatican đến thế giới

Những trụ sở của Bộ Giáo lý Đức tin tọa lạc trong Điện Thánh Bộ, nằm giữa hai địa điểm là Vương cung thánh đường Thánh Phêrô và một trong những lối vào Thành Vatican. Từ vị trí này, Bộ dường như hòa quyện với hàng cột Bernini đang mở rộng vòng tay ôm trọn thế giới, với sứ mạng thúc đẩy và bảo vệ đức tin được canh tân trong thời đại chúng ta.

Sứ mạng này, trong đời sống của Bộ Giáo lý Đức tin, cũng được thực hiện thông qua nhiều hoạt động đa dạng, bao gồm các hội nghị chuyên đề, những ngày học hỏi, việc ban hành các văn kiện và những cuộc gặp gỡ.

Công việc của Bộ ngày nay được gắn liền với sứ mạng vốn đã đặc trưng ngay từ buổi khởi nguyên của Hội thánh: điều đã được mô tả như “mối bận tâm về giáo lý chân chính”. Mối bận tâm này, đã có từ trước khi có Thánh bộ Giáo lý Đức tin (Holy Office), và đã được trình bày trong Tân ước. Giáo lý chân chính này cũng được chứng thực bơi các Công đồng và các Thượng Hội đồng. Tiếp nối truyền thống này, Bộ Giáo lý Đức tin vẫn tiếp tục thực hiện sứ mạng bảo vệ Kho tàng Đức tin được ký thác cho Giáo hội.

Nữ tu Têrêsa Thùy Dung

Chuyển ngữ từ: vaticannews.va/en

Nguồn: Hội Đồng Giám Mục Việt Nam - hdgmvietnam.com