COP 28:
MỘT
MÔI TRƯỜNG TRUYỀN GIÁO VÀ MỘT CUỘC GẶP GỠ VỚI HỒI GIÁO
Ngọc Yến - Vatican News
Vatican News (16.11.2023) – Chỉ còn
hai tuần nữa Hội nghị Biến đổi Khí hậu COP 28 sẽ diễn ra tại Dubai, thủ đô Các
Tiểu Vương quốc Ả Rập Thống nhất. Đối với Đức cha Paolo Martinelli, Đại diện
Tông tòa Nam Ả Rập, chủ đề khí hậu có liên quan đến tôn giáo như một yếu tố đạo
lý. Các sự kiện được lên chương trình trong hai tuần này ở vùng Vịnh nhắc đến một
yếu tố từ lâu đã là trung tâm của công cuộc truyền giáo và tạo thành một khu vực
đặc biệt trong hoạt động đối thoại với Hồi giáo.
Đức cha giải thích: “Trong xã hội Các Tiểu Vương
quốc Ả Rập Thống nhất, cũng như ở nước láng giềng Oman, có một sự quan tâm lớn
đến vấn đề môi trường, đặc biệt nơi những người trẻ đã đọc và đào sâu các nội
dung được đề xuất trong thông điệp Laudato si’ của Đức Thánh
Cha Phanxicô. Và khi COP 28 đến gần, vấn đề càng trở nên quan trọng hơn”.
Từ ngày 30/11 đến 12/12/2023, Dubai sẽ tổ
chức Hội nghị Khí hậu Quốc tế của Liên Hiệp Quốc về khí hậu, với sự hiện diện của
hàng ngàn tham dự viên, bao gồm các nguyên thủ quốc gia, quan chức chính phủ,
các nhà công nghiệp quốc tế và các đại diện của khu vực tư nhân. Trong số các
tham dự viên còn có các học giả, các chuyên gia, những người trẻ, tất cả cùng
thảo luận, đào sâu các nội dung của Thoả thuận Paris và sẽ được tổng hợp để đưa
ra một đánh giá toàn cầu đầu tiên về vấn đề này, và để nhấn mạnh những tiến bộ
đạt được đối với các mục tiêu và phân tích các yếu tố quan trọng và những điểm
chưa được giải quyết.
Vị Đại diện Tông tòa Nam Ả Rập nói: “Chủ đề tập
trung vào đời sống Giáo hội và của giới trẻ, và chính họ là những người yêu cầu
đào sâu. Chúng ta nói về hoán cải sinh thái, sinh thái toàn diện, những cách diễn
đạt không chỉ chỉ ra một khía cạnh cụ thể nhưng còn đề cập đến một chủ đề cụ thể
vốn là một phần thực tại của những người trẻ. Những điều liên quan đến họ ở
bình diện con người, trong các tương quan liên cá nhân và với các tín ngưỡng
khác. Đây là con đường mà vị tiền nhiệm của tôi, Đức cha Paul Hinder và chính
tôi đã ủng hộ mạnh mẽ ở bình diện mục vụ”.
Đức Thánh Cha tại COP 28
Toà Thánh đã xác nhận Đức Thánh Cha sẽ hiện diện
tại COP 28, trong khuôn khổ chuyến viếng thăm chính thức Các Tiểu Vương quốc Ả
Rập Thống nhất từ ngày 01 đến 03/12. Thời điểm quan trọng nhất của cuộc viếng
thăm sẽ là ngày 02/12. Trong ngày này, Đức Thánh Cha sẽ có một bài diễn văn tại
Dubai trước các nguyên thủ quốc gia và chính phủ, và sau đó là các cuộc gặp gỡ
song phương.
Ngày hôm sau, trước khi trở về Roma, ngài sẽ
khánh thành “Gian hàng Đức tin”. Gian hàng có 6 mục tiêu chính: 1) Truyền cảm hứng
cho các lãnh đạo tôn giáo trở thành những tác nhân hành động cho khí hậu; 2) Chỉ
ra các hành động cụ thể của các tổ chức và cộng đồng tôn giáo nhằm hạn chế biến
đổi khí hậu bằng các chỉ số có thể đo lường được và cơ chế giám sát; 3) Tạo ra
một liên minh toàn cầu gồm các nhà lãnh đạo tôn giáo cùng nhau làm việc vì khí
hậu; 4) Khuyến khích các lãnh đạo tôn giáo tham gia đối thoại về khí hậu và
truyền cảm hứng cho sự thay đổi; 5) Tăng cường hỗ trợ các hoạt động vì khí hậu;
6) Thống nhất và bảo đảm sự hiệp lực bao nhiêu có thể của các lãnh đạo tôn giáo
hiện diện.
Trong buổi đọc kinh Truyền tin vào Chúa nhật vừa
qua, khi công bố sẽ tham dự COP 28, Đức Thánh Cha kêu gọi các tín hữu hiện diện
tại Quảng trường Thánh Phêrô cầu nguyện cho sự kiện toàn cầu này, để Hội nghị đạt
được những mục tiêu mong đợi. Một mục tiêu thiết yếu là tạo nên cho cuộc sống –
trong một thế giới ngày càng bị chia rẽ, xung đột và bạo lực – các chính sách
chung và một sự cộng tác hiệu quả nhằm hạn chế sự gia tăng nhiệt độ toàn cầu và
xác minh tác động của biến đổi khí hậu. Trong cái nhìn này, Hội nghị phù hợp với
Nền tảng hành động Laudato si’ ra đời cách đây hai năm, liên kết
với thông điệp nhằm cung cấp các công cụ hữu ích để chăm sóc điều mà Đức Thánh
Cha đã nhiều lần kêu gọi là “ngôi nhà chung của chúng ta”. Một sáng kiến được Bộ
Phục vụ Phát triển Con người Toàn diện nghiên cứu và đề ra các phản ứng để đối
phó với cuộc khủng hoảng sinh thái và môi trường, một chủ đề cũng được trình
bày trong Laudate Deum. Cũng trong buổi đọc kinh Truyền tin, Đức
Thánh Cha đã nhắc lại Nền tảng hành động Laudato si’ ra đời
cách đây hai năm và cám ơn những ai đã tham gia sáng kiến, và khích lệ mọi người
tiếp tục hành trình hoán cải sinh thái, đồng thời xin tất cả cầu nguyện cho Hội
nghị về biến đổi khí hậu tại Dubai.
Abu Dhabi, các tôn giáo vì
khí hậu
Cam kết của các tôn giáo đối với khí hậu cũng đã
xuất hiện trong hai ngày làm việc, ngày 6 và 7/11 vừa qua tại Abu Dhabi với “Hội
nghị Thượng đỉnh Liên tôn Toàn cầu về Hành động Khí hậu”. Hội nghị là một trong
những sự kiện chuẩn bị cho COP28
Khoảng 30 nhà lãnh đạo tôn giáo đại diện cho các
cộng đồng và truyền thống tôn giáo lớn trên thế giới đã ký Tuyên bố liên tôn
cam kết thúc đẩy cộng đồng của họ chống lại biến đổi khí hậu và kêu gọi các nhà
lãnh đạo chính trị thực hiện hành động cụ thể tại Hội nghị Biến đổi Khí hậu
COP28 vào tháng 12.
Được tài trợ bởi Tổng thống Mohamed bin Zayed Al
Nahyan của Các Tiểu vương quốc Ả Rập Thống nhất, và được tổ chức bởi Hội đồng
Trưởng lão Hồi giáo, cùng với sự cộng tác của Toà Thánh, Hội nghị cũng ghi nhận
việc ký kết của các lãnh đạo tôn giáo vào tuyên bố chung về “những
hành động cần phải làm vì khí hậu”. Tài liệu - có chữ ký của Đức Hồng Y Pietro
Parolin, đại diện Đức Thánh Cha, và đại diện của Hồi giáo, Do Thái giáo, Phật
giáo, và các tôn giáo khác - đã kêu gọi một sáng kiến “khẩn cấp và quyết định”
để nhiệt độ không tăng quá 1,5 độ C. Các lãnh đạo đức tin còn kêu gọi việc hỗ
trợ cho “các cộng đồng dễ bị tổn thương” bị ảnh hưởng bởi các hiện tượng thảm
khốc do khí hậu biến đổi.
Phát biểu tại cuộc gặp gỡ, ông Ahmed Al Jaber,
Chủ tịch COP 28 đã cho rằng lời kêu gọi này là một tuyên bố mạnh mẽ về ý định
mà cả thế giới cần phải lắng nghe. Trong viễn cảnh này, các lãnh đạo tôn giáo
trở thành những người bảo vệ niềm tin và nguyện vọng của phần lớn những người
đang sống trên hành tinh, là tiếng nói cho nhiều cộng đồng không được lắng
nghe.
Đây là một sự kiện cũng được thế giới Hồi giáo
mong đợi, như được tái khẳng định bởi Tổng Thư ký Hội đồng Trưởng lão Hồi giáo
Mohamed Abdelsalam. Theo ông, sự hợp tác giữa tín ngưỡng và khoa học là nền tảng,
sự hiện diện của các lãnh đạo tôn giáo như Đức Thánh Cha là một minh chứng cho
sự khẩn thiết của cuộc khủng hoảng.
Về phần Đức Hồng Y Parolin, ngài nói vấn đề khí
hậu có một chiều kích luân lý và đạo đức, là điều mà Tòa Thánh rất nhấn mạnh.
Các nhà lãnh đạo tôn giáo có tiếng nói để nói điều gì đó và tạo thêm động lực
cho sự cam kết hiện tại của thế giới nhằm giải quyết vấn đề này. Quốc vụ khanh
Tòa Thánh khẳng định rằng Đức Thánh Cha rất quan tâm đến vấn đề biến đổi khí hậu.
Bằng chứng cho điều đó là hai văn kiện của Đức Thánh Cha, Laudato si’,
vốn thực sự là điểm tham khảo của nhiều nhà lãnh đạo trên thế giới và của nhiều
chính phủ tại thời điểm diễn ra COP Paris, khi họ ký thỏa thuận về biến đổi khí
hậu; và bây giờ là Laudate Deum, một tài liệu cố gắng cập nhật Laudato si’.
Mảnh đất truyền giáo và đối
thoại
Đại diện Tông tòa Nam Ả Rập nói rằng yếu tố liên
tôn trong việc giải quyết các vấn đề khí hậu là một điểm trung tâm. Và lặp lại
những lời của Đức Thánh Cha “nhiệm vụ chung của các tôn giáo là bảo vệ và thăng
tiến thụ tạo”, Đức cha Paolo Martinelli nhấn mạnh: “Một khía cạnh thú vị là các
tôn giáo có thể quy tụ về những đề tài sinh thái, tìm ra mảnh đất màu mỡ để gặp
gỡ, giải quyết, đối thoại và hiểu biết, điều vốn đang được mở rộng đến cả di sản
tinh thần và giáo thuyết”.
Nhằm nhấn mạnh tầm quan trọng, Đức cha nhắc lại
những điều đã viết trong thư mục vụ gần đây gửi các tín hữu trong khu vực:
“Thiên Chúa kêu gọi chúng ta và thu hút chúng ta đến với Người qua nét đẹp của
sự vật và cuộc sống. Chúng ta khám phá ra rằng Thiên Chúa kêu gọi chúng ta đến
cái đẹp, điều thiện và tình yêu. Cuộc sống là một ơn gọi”. Và Vị Đại diện tiếp
tục nhắc lại lời giảng dạy của Thánh Phanxicô Assisi và Bài ca Anh Mặt trời, mời
gọi các tín hữu “bảo vệ thụ tạo và môi trường - như Đức Thánh Cha Phanxicô đã
nhiều lần dạy chúng ta - bởi vì vạn vật là dấu chỉ của Thiên Chúa. Chúng dẫn
chúng ta đến với Thiên Chúa. Chăm sóc thụ tạo là một phần của ơn gọi chúng ta,
bởi vì thụ tạo là hồng ân của Chúa, Đấng mời gọi chúng ta yêu thương”.
Đức cha kết luận rằng vậy nếu cuộc sống là một
ơn gọi yêu thương và được yêu thương, thì khi chăm sóc thiên nhiên, ngôi nhà
chung, người Kitô hữu tìm được mảnh đất màu mỡ để thực hiện chính sứ vụ của
mình và để thiết lập một tương quan đối thoại với Hồi giáo và các tôn giáo
khác.
Nguồn: vaticannews.va/vi
Nguồn: Hội Đồng Giám Mục Việt Nam - hdgmvietnam.com
